De ochtenden zijn weer fris, en wie in Best en omgeving buiten werkt, merkt het als eerste aan zijn vingers. Stratenmakers, hoveniers, bouwvakkers, glazenwassers en bezorgers staan de komende maanden vaak uren in de kou, de wind of de regen. De rest van het lichaam is met een dikke jas nog redelijk warm te houden, maar handen zijn lastiger. Ze moeten warm blijven en tegelijk gevoelig genoeg om een schroef vast te pakken of een bestelling aan te nemen. Hoe pak je dat aan?

Koude handen zijn onhandige handen

Als je handen afkoelen, vermindert het gevoel in je vingertoppen en worden bewegingen stroever. Je pakt minder precies, laat sneller iets vallen en voelt minder goed of je gereedschap nog stevig vastzit. Bij werk met messen, slijptollen of zware materialen is dat meer dan alleen vervelend. Een goede werkhandschoen beschermt daarom niet alleen tegen snijden en schuren, maar ook tegen de kou die je minder handig maakt.

Tegelijk is een dikke skihandschoen geen oplossing. Daarin heb je zo weinig gevoel dat je hem bij het eerste precieze klusje uittrekt, en dan heb je helemaal geen bescherming meer. De kunst is een handschoen te vinden die past bij het werk dat je die dag doet.

Wat de codes op een werkhandschoen betekenen

Op de meeste werkhandschoenen staan pictogrammen met cijfers en letters. Die zijn niet voor de sier. De norm EN 388 gaat over mechanische risico's. Daaronder staan vier cijfers en daarna een of twee letters: schuurweerstand (1 tot 4), snijweerstand volgens de couptest (1 tot 5), scheurweerstand (1 tot 4) en perforatieweerstand (1 tot 4). De letter erachter, van A tot F, geeft de snijweerstand volgens een tweede testmethode, en een P betekent dat de handschoen ook bescherming biedt tegen stoten. Een X betekent dat die eigenschap niet getest is.

Voor kou is er een aparte norm, EN 511, met drie cijfers. Het eerste gaat over bescherming tegen koude lucht (0 tot 4), het tweede over contact met koude voorwerpen (0 tot 4) en het derde over waterdichtheid (0 of 1). Wie in de winter met koude stenen, metalen buizen of natte materialen werkt, heeft dus vooral iets aan dat tweede en derde cijfer.

Een merk als OXXA handschoenen werkt bijvoorbeeld met een Basic-, Essential- en Premium-lijn, en heeft naast dunne montagehandschoenen ook snijbestendige modellen en winterhandschoenen. Maar welk merk je ook kiest, de codes op de handschoen vertellen je meer dan de naam op de verpakking. Leg ze naast de risico's van je eigen werk.

Grip op nat en droog

Naast de normen maakt de coating op de handpalm veel uit. Nitril geeft goede grip op vettige en olieachtige oppervlakken, latex geeft veel grip op natte en ruwe materialen en dunne coatings van polyurethaan laten je veel voelen bij fijn werk. In de winter combineren veel vakmensen twee soorten: een gevoerde handschoen voor het zware werk en een dunne voor momenten waarop ze precies moeten zijn. Neem ook een reservepaar mee. Een natte handschoen onttrekt juist extra warmte aan je handen.

De rest van het lichaam in lagen

Warme handen beginnen bij een warme romp. Als je lichaam afkoelt, gaat er minder warm bloed naar je handen en voeten. Daarom werkt kleding in lagen het beste: een onderlaag die vocht afvoert, een isolerende laag zoals een fleece of trui en een buitenlaag die wind en regen tegenhoudt. Een bodywarmer is bij veel buitenwerkers populair, omdat die de romp warm houdt en de armen vrij laat.

Storvik werkkleding is een voorbeeld van een merk waarin je zo'n gelaagde outfit kunt samenstellen, met onder meer werkbroeken, truien, fleecevesten, bodywarmers, regenkleding en winterjassen. Let bij het kiezen op ritsen die je met handschoenen aan kunt bedienen en op mouwen die bij het reiken niet omhoog schuiven, zodat er geen koude kier ontstaat tussen jas en handschoen.

Wie regelt het?

Zijn handschoenen of andere beschermingsmiddelen nodig om veilig te kunnen werken, dan moet de werkgever die kosteloos beschikbaar stellen. Het is verstandig om samen te kiezen: een handschoen die niet goed zit, wordt uitgetrokken, en dan beschermt hij niemand. Zzp'ers regelen het zelf en doen er goed aan om aan het begin van het koude seizoen hun voorraad na te lopen. Wie zijn handen goed beschermt, werkt veiliger en komt met meer plezier de winter door.