De Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant heeft in opdracht van de gemeente een cultuurhistorische analyse opgesteld van het voormalig tenniscomplex Bata, een Rijksbeschermd dorpsgezicht. Aan het voormalig sportcomplex wordt een hoge cultuurhistorische waarde toegekend. Deze hoge cultuurhistorische waarde is in belangrijke mate verbonden met het belang dat het terrein heeft als functioneel onderdeel van de drie-eenheid van wonen, werken en ontspannen.

Door Theo Louwers

Als restant van het oorspronkelijk sportcomplex, dat grotendeels is verdwenen, vormt het voormalig tennissportpark één van de drie onderdelen die tot uitdrukking brengt dat aan de ruimtelijke inrichting van Batadorp een functionalistisch stedenbouwkundig plan ten grondslag lag, concludeert de Omgevingsdienst. “De gedachte van functiescheiding vormde een belangrijk uitgangspunt van het stedenbouwkundig concept dat de ruimtelijke opzet en verschijningsvorm van het gebied heeft bepaald.”

Daarnaast geeft het voormalig tennispark uitdrukking aan de eigen voorzieningen die op het terrein werden getroffen voor de werknemers van de fabrieken. Het voormalig tennispark draagt daarmee ook bij aan de grote sociaal- en cultuurhistorische waarde van het beschermd dorpsgezicht, dat een voorbeeld is van een geplande ‘company-town’.

Waardevolle groenstructuur

Op basis van de door de Omgevingsdienst uitgevoerde cultuurhistorische analyse wordt aangegeven dat de groenstructuur op en rondom het voormalig tennispark van positieve cultuurhistorische waarde is. “Dit geldt allereerst voor de laanbeplanting van platanen langs de weg De Dommel”, aldus de dienst. “Daarnaast is er sprake van een waardevolle groenstructuur langs de randen van het voormalig tennispark. De opgaande beplanting die zich naast het clubgebouw bevindt, zorgt voor een opdeling van het terrein in twee compartimenten.”

Herbestemming

Met betrekking tot een doorkijk naar de toekomst van het perceel geldt dat het vanuit cultuurhistorisch perspectief niet wenselijk is om de gronden van het voormalige tennispark te laten bebouwen, stelt de Omgevingsdienst. “De ruimtelijke en cultuurhistorische waarden van het beschermd dorpsgezicht Batadorp zouden door bebouwing van dit terrein onevenredig worden aangetast, aangezien daarmee één van de wezenlijke karakteristieken van het beschermde gebied (functiescheiding) zou verdwijnen. De onderdelen van de drie-eenheid wonen-werken-recreëren zijn al behoorlijk in omvang geslonken, waardoor behoud en versterking van deze fragmenten in hun functionele eigenheid én in hun onderlinge samenhang vanuit cultuurhistorisch perspectief erg belangrijk wordt geacht.

Ten einde de cultuurhistorische waarden van dit gedeelte van het van rijkswege beschermde dorpsgezicht te behouden, te herstellen en te versterken, wordt geadviseerd om de groene en recreatieve functie leidend te laten zijn voor een herinrichting van het voormalige tennispark. De Omgevingsdienst: “Als onderdeel van het landschappelijke raamwerk ligt een groene inrichting van het terrein als park voor de hand. Deze ingreep kan bovendien bijdragen aan de versterking van de groene buffer tussen Batadorp en het bedrijventerrein Breeven. Daarbij wordt geadviseerd om de ruimtelijke indeling van het tennispark zichtbaar te houden door de bestaande beplantingsstructuren te handhaven en te versterken.”