De herdenking van Joe Mann was zondag een waardige afsluiting van de themaweek Best Bevrijd. Bij het monument tere van Joe Mann bij het natuurtheater werd op passende wijze stilgestaan bij de opoffering van Joe Mann die zich op een granaat wierp die in een schuttersput terecht was gekomen waar hij zich met zijn strijdmakkers schuilhield. Een nog altijd tot de verbeelding sprekende daad die zijn weerga niet kent.
Door Theo Louwers / Foto's Marijke Vermeulen
Marc van Schuppen, voorzitter van comité Herdenkingen Best, opende aan het begin van de middag toen het net was opgehouden met regenen, de herdenking.
“Op 19 september was het 82 jaar geleden dat Joe Mann overleed nabij het Wilhelminakanaal. Aan de Boslaan Zuid staat een gedenksteen om ons daaraan te herinneren. Bij dit natuurtheater staat het Joe Mann monument om zijn heldendaad te gedenken. Dit monument zit vol met symboliek. Ik zal u niet alle details vertellen, maar een paar wil ik er graag uitlichten. Het monument wordt bekroond met het beeld van een pelikaan op zijn nest. De pelikaan is het symbool voor totale zelfopoffering. Volgens de legende voedt de vogel haar jongen met haar eigen bloed.
Het hoofmotief, aan de voorzijde van het monument, toont luitenant Edward Wierszbowski, die zich over de stervende Joe Mann buigt. Op de voet van het monument is de tekst aangebracht, die ook op ’The Medal of Honor’ voorkomt: ‘Zijn buitengewone voorkomendheid en zijn schitterende gedrag waren een eeuwigdurende inspiratie voor zijn kameraden, voor wie hij zijn leven gaf’.
Het beeld is op 17 september 1956 onthuld door de ouders van Joe Mann.”
Market Garden
In veel gemeenten in de regio werd stilgestaan bij Operation Market Garden.
“De afgelopen dagen, tijdens Best Bevrijd, is op velerlei manieren aandacht geschonken aan de strijd in en om Best. Verheugend daarbij was de aanwezigheid van de jeugd bij meerdere activiteiten. Op donderdag bij de wandeling door het centrum, met op diverse locaties historische militaire voertuigen en reenactors. Hoogtepunt was ongetwijfeld de adoptieceremonie vrijdagochtend in de Lidwinakerk. Van negen in Best omgekomen Britse militairen is het graf op de oorlogsbegraafsplaats in Mierlo geadopteerd door een Bestse basisschool. Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst. Als de jeugd op deze wijze betrokken is bij het verleden, geeft dat hoop voor de toekomst”, vond Van Schuppen.
Kameraadschap
Veteraan Ruud Vermeulen sprak bij de herdenking over het belang van kameraadschap. “Er is geen grotere kracht dan de man of vrouw naast je. In deze tijd overheerst het individualisme, we kopen en schuiven onze verantwoordelijkheid van ons af. De overheid kan met geld en processen de problemen niet oplossen. We moeten toe naar weerbare mensen zoals Joe Mann, maar dat gaat pijn doen. Maak mensen verantwoordelijk zodat er samenwerking tussen mensen ontstaat. Participatie is een sleutelwoord. Het raadsbrede akkoord dat in Best is opgesteld geeft aan waar het pijn gaat doen.”
Burgemeester Rianne Donders en wethouder Rik Dijkhoff legden een krans. Net als jeugdburgemeester Djenna en de Jeugdraad. Scouting Frama plaatste waxinelichtjes.
Dromen
“Jonge mensen hebben dromen”, sprak de burgemeester, “Joe Mann wilde piloot worden, maar door een blessure kon dat niet. Hij werd paratrooper en kwam hier om mensen te helpen. Hij redde het leven van anderen door zich op een granaat te werpen.”
“Wij kunnen kiezen. In vrijheid leven lijkt gewoon, maar dat is het niet. Vrijheid is geen vanzelfsprekendheid. Wij zijn ambassadeurs van de vrijheid.”
Jeugdburgemeester Djenna sloot zich daarbij aan. “Door mensen als Joe Mann kunnen wij buiten spelen en in vrijheid leven.”
Drie jeugdacteurs van Ons Eygen Landt speelden daarna een aantal aan de Tweede Wereldoorlog gerelateerde scenes. Zangeres Anouk Scheepens sloot de ceremonie af met het zingen van het Avé Maria.
Marc van Schuppen keek al vooruit: “Graag nodig ik u uit voor het bijwonen van de herdenking van de bevrijding van Best op zaterdag 24 oktober om kwart voor 7 in de Koetshuistuin.”